Kontrolli vjetor për gratë mbi 35 vjeç

35 vjeç nuk është një moshë alarmi. Por është mosha kur disa gjëra fillojnë të ndryshojnë në trupin e gruas, dhe ku kapja herët bën më shumë diferencë sesa në çdo dekadë tjetër. Nuk ekziston një "checkup magjik" që mbulon gjithçka. Ekzistojnë disa kontrolle të zgjedhura mirë, që në vijim po i ndaj në katër pjesë.

Gjinekologjia, çdo vit pa diskutim

Kontrolli vjetor gjinekologjik pas të 35-ave përfshin minimalisht:

• Pap test çdo tre vjet, ose më shpesh nëse ke histori personale ose familjare. Skreening për ndryshimet e qafës së mitrës.
• Ekografi gjinekologjike një herë në vit. Vlerëson uterusin, ovaret, dhe trashësinë e endometrit.
• Ekografi e gjirit një herë në vit deri në 40 vjeç, pastaj alternuar me mamografi sipas rekomandimit.
• Konsulta për të folur për ciklin, planet familjare, ndryshime në libido ose simptoma të reja.

Nëse ke shenja të PCOS (cikël i parregullt, akne që nuk reagon, rritje peshe pa shpjegim), kjo është mosha ku diagnoza ndryshon plan trajtimi në mënyrë të dukshme.

Endokrinologjia, sepse tiroidja nuk thirret kur ke probleme

Rreth 1 në 10 gra mbi 35 vjeç ka funksion tiroide jashtë normës pa e ditur. Lista që ka kuptim:

• TSH, FT3, FT4 çdo dy vjet, ose çdo vit nëse ke histori familjare të tiroides.
• Ekografi tiroide një herë çdo tre vjet, ose më shpesh nëse TSH del jashtë normës.
• Glikemi në agjërim plus HbA1c çdo dy vjet. Diabeti i tipit 2 është më i shpeshtë sesa mendojmë.
• Profil lipidesh (kolesterol total, HDL, LDL, trigliceride) çdo dy vjet.

"Tiroidja nuk thirret kur ke probleme. Thirret edhe kur s'ke shenja, sepse 1 në 10 gra ka funksion jashtë normës pa e ditur."

Zemra, edhe pa simptoma

Pas 35-ave, vlen të kesh:

• Tension matur nga një mjek (jo nga aplikacioni në orë), të paktën një herë në vit.
• EKG bazë një herë çdo dy vjet, çdo vit pas të 45-ave.
• Ekokardiografi nëse ke histori familjare të problemeve kardiovaskulare ose tension të lartë.

Lëkura, mole-mole

Një herë në vit, dermatologu shikon mole me lupë ose me dermatoskop. Kontrolli zgjat dhjetë minuta, është pa dhimbje, dhe i kap melanomat herët, kur janë akoma kuruar me ndërhyrje minimale.

Lista e shkurtër, në një rresht

Pap, plus dy ekografi, plus analiza tiroide, plus glikemia, plus tension, plus një kontroll mole. Mund të bëhen në dy vizita brenda një jave, ose t'i organizojmë në një paketë të vetme. Paketa e Shëndetit të Gruas në Luna mbulon pesë nga shtatë gjërat e mësipërme në një vizitë, plus një konsultë me interpretim me shkrim.

Nëse e gjithë lista të duket shumë, fillo nga aty. Pjesën tjetër e organizojmë sipas asaj që del, jo sipas listës.

Dr. Denisa Golemi, Mjeke Obstetër Gjinekologe
Luna Clinic, Tiranë